Hoe kan worden vastgesteld wat achtererfgebied is?

Vraag

Op achtererfgebied bij een perceel mag vergunningvrij gebouwd worden, op het voorerf niet. Ons erf ligt op een groot perceel. Sommige randen hebben agrarische bestemming, dus zijn geen erf. Aangrenzend liggen weilanden met agrarische bestemming van andere eigenaren. De gemeente geeft aan dat wij 'kijken op' twee wegen en daarom twee lijnen moeten trekken om het achtererfgebied te bepalen. Gaat het echter niet om 'grenzen aan', in plaats van 'kijken op'? Alleen onze privéweg grenst aan openbaar gebied, maar dat zou niet uit moeten maken. Hoe kan worden vastgesteld wat het achtererfgebied is?

Antwoord

U beschikt over een groot perceel met de bestemming Wonen, met daaromheen stroken grond met de bestemming Agrarisch en de gemeente heeft u erop gewezen heeft dat u niet mag bouwen in het voorerfgebied. Dit is het gebied voor de voorgevel van de woning. Voor de voorgevel mag niet vergunningvrij worden gebouwd. Om te bepalen wat de voorgevel is moet in principe uitgegaan worden van de omschrijving daarvan in het bestemmingsplan. Van belang kan bijvoorbeeld zijn wat de positie van de voorgevel is ten opzichte van de weg waar de woning aan gelegen is.

Of de zijkant van het erf behoort tot het voorerf, is afhankelijk van de vraag of het erf grenst aan openbaar gebied. Aan de zijkant grenst het erf in beginsel niet aan openbaar gebied als er een strook grond met de bestemming Agrarisch tussen de openbare weg en het woonperceel is gelegen. In dat geval mag het zijerf ook tot het achtererf worden gerekend, waar vergunningvrij gebouwd mag worden.

In dit geval is er ook een privé weg, waaraan uw perceel grenst. Hoewel deze weg in privé eigendom is en mogelijk ook een agrarische bestemming heeft, kan deze in sommige gevallen toch als openbaar toegankelijk gebied worden aangemerkt. Om antwoord te geven op de vraag of gronden met een bestemming die in beginsel niet openbaar toegankelijk zijn (zoals wonen of agrarisch), behoren tot het openbaar toegankelijk gebied, is doorslaggevend of de gronden algemeen toegankelijk zijn en ook of de gronden als algemeen toegankelijke grond worden gebruikt. Als een weg in prive eigendom dus niet duidelijk is afgesloten voor het publiek en als openbaar gebied wordt gebruikt, kan deze, ongeacht de bestemming, worden aangemerkt als openbaar toegankelijk gebied (ABRvS 17 juli 2019, ECLI:NL:RVS:2019:2456). Dit zou dus ook kunnen betekenen dat de private weg aan de zijkant van uw woning als openbaar toegankelijk is aan te merken, en gronden aan de zijkant van uw woning mogelijk tot het voorerf behoren. Het gebruik van die weg is daarvoor doorslaggevend.

Datum: 10 September 2019