Is een unit voor een warmtepomp vergunningvrij of niet?

Vraag

In de afgelopen jaren is de populariteit van warmtepompen onverminderd toegenomen. Om huidige en toekomstige duurzaamheidseisen te kunnen behalen is het één van de populairste manieren om op duurzame wijze energie op te wekken. Een veel gestelde vraag die daarbij speelt is in hoeverre het plaatsen van warmtepomp units vergunningsvrij kan plaatsvinden.

Antwoord

Een warmtepomp is een installatie die de thermische energie uit de lucht weet om te zetten naar een hogere temperatuur met daarbij een relatief lage uitstoot van CO2. De warmtepomp bestaat uit een buitenunit en een binnenunit. De buitenunit kan met een warmtewisselaar warme onttrekken aan de buitenlucht, die vervolgens wordt doorgesluisd naar binnen waar een water/warmtewisselaar zorgt dat er warm water uit kranen kan stromen en radiatoren/vloerverwarming kan verwarmen. Met name deze buitenunit is relevant voor de vraag of er sprake is van een verplichte vergunning voor het plaatsen van een dergelijke unit. De buitenunit is aan te merken als een bouwwerk (constructie van enige omvang), het uitgangspunt daarbij is dat een omgevingsvergunning verplicht is.

Echter, op grond van art. 2.21 Bijlage II Besluit omgevingsrecht (hierna: Bor), is een omgevingsvergunning voor bouwactiviteiten en planologische gebruiksactiviteiten (strijd met het bestemmingsplan) niet vereist indien deze bouwactiviteit betrekking heeft op een bouwwerk in voor- of achtererfgebied, mits wordt voldaan aan de volgende eisen: het bouwwerk is niet hoger dan 1 meter en het oppervlakte is niet groter dan 2 m². Blijft een buitenunit van een warmtepomp binnen deze maatvoering, dan is deze vergunningsvrij te plaatsen. Indien de buitenunit een grotere omvang heeft zou het ingraven van de unit een oplossing kunnen bieden om een vergunningstraject te voorkomen. Uiteraard dient per geval beoordeeld te worden of dit mogelijk is. Het 'in de grond' bouwen kan immers ook aan een vergunningsplicht gebonden zijn.

Is de unit groter dan de in het voorgaande aangegeven maten, dan kan sprake zijn van een 'bijbehorend bouwwerk'. Als de buitenunit past binnen de gebruiksregels van het geldende bestemmingsplan, staat artikel 3 lid 1 van Bijlage II Bor toe om een op de grond staand bijbehorend bouwwerk in het achtererfgebied vergunningsvrij te realiseren, mits deze maximaal 5 meter hoog is en op meer dan 1 meter afstand van het openbaar gebied staat.

Mocht ook deze regeling geen soelaas bieden, kan wellicht een beroep gedaan worden op (afwijkingen)beleid.

Datum: 22 November 2019
Bron: Franko Zivkovic - Laurenta