Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn

Artikelen

  • 04-12-2017

    Gedeputeerde staten toch belanghebbende bij omgevingsvergunning

    [...] college van gedeputeerde staten is toch belanghebbende bij de verlening van een omgevingsvergunning. De goede ruimtelijke ordening van de provincie is in het geding. Dit heeft de Afdeling [...]

    → lees meer
  • 21-11-2017

    De legessanctie: ook van toepassing op de buitenplanse afwijking

    [...] het niet voldoen aan de, op grond van de Wet ruimtelijke ordening, tienjaarlijks actualiseringsplicht van het bestemmingsplan geldt de legessanctie eveneens voor de aanvraag om een [...]

    → lees meer
  • 06-11-2017

    Incidenteel hoger beroep, hoe zit dat ook alweer?

    [...] Afdeling heeft een incidenteel hoger beroep aangemerkt als principaal hogerberoepschrift omdat het beroep hetzelfde doel nastreeft als het beroep van appellant. Daarmee is het incidenteel hoger [...]

    → lees meer
  • 24-10-2017

    Regeerakkoord Rutte III: Nederland klimaatbestendig en waterrobuust inrichten

    Het Regeerakkoord van Rutte III is gepresenteerd. Uit het akkoord blijkt dat het klimaatbestendig en waterrobuust inrichten van Nederland belangrijker wordt dan ooit. Niet alleen voor het Rijk en de waterschappen, maar ook voor provincies en gemeenten.

    → lees meer
  • 23-10-2017

    Regeerakkoord Rutte III: Emissiereductiedoelstelling voor 2030, neergelegd in een Klimaatwet

    In het Regeerakkoord Rutte III is een emissiereductiedoelstelling voor 2030 opgenomen van 49%. Lees in deze blog hoe de doelstelling gerealiseerd zou moeten worden.

    → lees meer
  • 20-10-2017

    Regeerakkoord Rutte III: duurzame landbouw!

    Het kabinet heeft de ambitie om Nederland als tweede voedselexporteur ter wereld een belangrijke bijdrage te laten leveren aan een duurzame voedselvoorziening voor de groeiende wereldbevolking. Duurzaamheid en (verbetering van) dierenwelzijn spelen daarbij een grote rol, zodat tegelijkertijd wordt voldaan aan de geldende natuur- en milieunormen. Die normen zien bijvoorbeeld op de hoeveelheid uitstoot van stikstof en fijnstof in de landbouw. In dit verband zijn duurzame veehouderijen onmisbaar.

    → lees meer
  • 19-10-2017

    Regeerakkoord Rutte III: Extra investering in infrastructuur – openbaar vervoer als reëel alternatief voor de auto!

    Het Regeerakkoord van Rutte III beoogt een slim en duurzaam vervoersysteem om Nederland mobiel en bereikbaar te houden. Om deze doelstelling te realiseren worden verschillende maatregelen gepresenteerd: investeren in het openbaar vervoer maakt onderdeel uit van die maatregelen.

    → lees meer
  • 18-10-2017

    Regeerakkoord Rutte III: Minder kolen, meer zon en wind – vertrouwen in de toekomst!

    Het Regeerakkoord van Rutte III is gepresenteerd. Het akkoord toont een ambitieus klimaatbeleid, waarbij de energietransitie in een hogere versnelling wordt gebracht.

    → lees meer
  • 12-10-2017

    Kruimel of geen kruimel? (IV)

    [...] transformatie van leegstaande kantoren naar woningen en het herontwikkelen van voormalige industrielocaties. De zogenoemde ‘kruimelregeling’ wordt steeds vaker gebruikt om deze ontwikkelingen in [...]

    → lees meer
  • 20-09-2017

    Habitat banking. Wel of geen optie onder de Habitatrichtlijn?

    In nummer 7 van het Tijdschrift Milieu & Recht van dit jaar is een artikel verschenen van Hans Besselink en Edward Brans met als titel: “Habitat banking. Wel of geen optie onder de Habitatrichtlijn?” In dit artikel wordt ingegaan op de vraag of door habitat banking kan worden voldaan aan de mitigatie- en compensatieverplichtingen uit artikel 6, leden 3 en 4 van de Habitatrichtlijn.

    → lees meer
  • 05-09-2017

    Het belanghebbende-begrip: wat zijn gevolgen van enige betekenis?

    [...] haar uitspraak van 23 augustus 2017 geeft de Afdeling invulling aan het criterium ‘gevolgen van enige betekenis’. Dit criterium speelt een belangrijke rol bij de vraag wie belanghebbende is bij [...]

    → lees meer
  • 31-08-2017

    Provincie Noord-Holland mocht vergunningen voor de bouw van windturbines in Amsterdams havengebied weigeren

    [...] staten hoefden geen vergunning te verlenen voor de bouw van 23 windturbines in het havengebied van Amsterdam. Dit blijkt uit een vijftal uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak [...]

    → lees meer
  • 31-08-2017

    Toetsing aan een bestemmingsplan? Beoogd gebruik van het bouwwerk is bepalend!

    [...] de toetsing van een bouwplan aan een bestemmingsplan moet niet alleen worden bezien of het bouwwerk overeenkomstig de bestemming van het perceel kan worden gebruikt, maar ook of het bouwwerk [...]

    → lees meer
  • 31-08-2017

    Nadeelcompensatie vanwege last onder bestuursdwang?

    [...] de uitspraak van 30 augustus jl. (ECLI:NL:RVS:2017:2300) heeft de Afdeling geoordeeld dat schade als gevolg van het slopen van een deel van een winkelcentrum naar aanleiding van een last onder [...]

    → lees meer
  • 16-08-2017

    Gedoogplicht versus Wegenverordening

    [...] het augustus-nummer van het Tijdschrift voor Bouwrecht (TBR) is een nootverschenen van Monique Rus-van der Velde en Karin Haan bij de uitspraak van de Afdeling van 17 mei 2017 [...]

    → lees meer
  • 03-08-2017

    New York Pizza is geen restaurant… Over het bestemmingsplan en de horeca

    [...] York Pizza is fastfood. Geen restaurant. Dat heeft de voorzieningenrechter van de Rechtbank Amsterdam op 2 augustus jl. beslist. De uitspraak wijst ons er weer eens duidelijk op hoe een [...]

    → lees meer
  • 01-08-2017

    Verrekenen bij planschade enkel bij daadwerkelijk planologisch voordeel

    [...] Afdeling heeft op 19 juli jl. geoordeeld dat het voordeel dat voortvloeit uit een schadeoorzaak enkel met het nadeel mag worden verrekend als er daadwerkelijk sprake is van een voordeel. Wat was [...]

    → lees meer
  • 17-07-2017

    Tiny houses, big movement?!

    Bijna je hele hebben en houden achterlaten, en verhuizen naar een tiny house. Een beweging die in Amerika al enige tijd bestaat. In de VS zijn er zo’n 10.000 tiny houses te vinden, maar ook steeds meer Nederlanders willen in zo’n tiny house wonen. Het is niet alleen goed voor de portemonnee en het klimaat, maar het past ook geheel binnen de trend van minimalisme waar mensen steeds vaker naar op zoek zijn.

    → lees meer
  • 12-07-2017

    Het Omgevingsbesluit: what’s new?

    Er is weer een belangrijke stap gezet richting het inwerking treden van de Omgevingswet (volgens planning in 2019). De ministerraad heeft ingestemd met de vier ontwerp AMvB’s behorende bij de Omgevingswet. Op 30 juni 2017 zijn de vier AMvB’s, de Invoeringswet Omgevingswet 1) en de Aanvullingswet natuur voor advies naar de Raad van State gezonden.

    → lees meer
  • 04-07-2017

    Hittestress: hoe heet is het onder uw voeten?

    Steden zijn kwetsbaar voor veranderingen van het klimaat. Door klimaatverandering en toenemende verstedelijking worden steden steeds warmer. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft een digitale kaart samengesteld die het hitte-eiland effect inzichtelijk maakt.

    → lees meer
  • 04-07-2017

    Overgangsrecht voor kerninstrumenten van Omgevingswet

    Dit is het achtste en laatste deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat het overgangsrecht in de Invoeringswet Omgevingswet centraal.

    → lees meer
  • 30-06-2017

    Parkeernormen in bestemmingsplannen: het aftellen is begonnen!

    Op 1 juli 2018 is het zover: vanaf dat moment moeten alle bestemmingsplannen voorzien in parkeernormen. Na die datum vormt de Bouwverordening niet langer toetsingskader voor de omgevingsvergunningen voor de activiteit bouwen. Dat betekent dat er nu nog een jaar de tijd is om alle bestemmingsplannen te herzien en een planregel over parkeren op te nemen. Als dat niet of niet goed gebeurt, dan kan dat niet alleen leiden tot vernietiging van de planregel, maar dan kan een bouwaanvraag ook niet worden geweigerd als op het vlak van parkeren een knelpunt zit. Wat betekent het aftellen naar 1 juli 2018 voor de praktijk?

    → lees meer
  • 29-06-2017

    Helder overzicht jurisprudentie Ladder: de nieuwe Ladder start met een schone lei!

    [...] de inwerkingtreding van de Ladder voor duurzame verstedelijking (de Ladder) op 1 oktober 2012 zijn er vele, vele uitspraken gedaan over dit motiveringsvereiste voor decentrale overheden. Het [...]

    → lees meer
  • 27-06-2017

    Overgangsrecht in de Invoeringswet Omgevingswet: de tijd tikt!

    Dit is het zevende deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat het overgangsrecht in de Invoeringswet Omgevingswet centraal.

    → lees meer
  • 22-06-2017

    Het projectbesluit van de waterbeheerder: onteigening en gedoogplichten

    De inwerkingtreding van de Omgevingswet zal belangrijke gevolgen hebben voor de waterbeheerders van ons land. Door middel van een reeks blogberichten laten wij u kennismaken met het in de Omgevingswet geïntroduceerde projectbesluit, dat het projectplan van artikel 5.4 Waterwet zal vervangen. In de voorgaande delen hebben wij de inhoud van het projectbesluit en de totstandkoming daarvan besproken. Hier stopt het echter niet; het projectbesluit moet ook worden uitgevoerd. Daarom bespreken wij in dit vijfde deel de wijze waarop grondverwerving en gedoogplichten terugkomen in de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 20-06-2017

    Rechtsbescherming onder de Omgevingswet: de Invoeringswet Omgevingswet biedt duidelijkheid

    Dit is het zesde deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat de rechtsbescherming centraal.

    → lees meer
  • 13-06-2017

    Het hoofdstuk handhaving onder de Invoeringswet Omgevingswet

    Dit is het vijfde deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat de handhaving centraal.

    → lees meer
  • 12-06-2017

    Vergunning vrijwaart niet van aansprakelijkheid

    Het Europese Hof van Justitie in Luxemburg heeft op 1 juni 2017 uitspraak gedaan in een procedure die gaat over de toepassing van de Milieuaansprakelijkheidsrichtlijn (Richtlijn 2004/35/EG) (Titel 17.2 Wet milieubeheer).

    → lees meer
  • 09-06-2017

    Kruimel of geen kruimel, de koek is nog lang niet op (III)

    [...] kruimelregeling in het Besluit omgevingsrecht (Bor) roept in praktijk veel vragen op. Eerder 1) schreven wij op dit blog al over de reikwijdte van deze regeling. Op 24 mei jl. heeft de Afdeling [...]

    → lees meer
  • 08-06-2017

    Kruimel of geen kruimel, de koek is nog lang niet op (III)

    De kruimelregeling in het Besluit omgevingsrecht (Bor) roept in praktijk veel vragen op. Eerder 1) schreven wij op dit blog al over de reikwijdte van deze regeling. Op 24 mei jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak een uitspraak gedaan over de betekenis van de begrippen ‘bouwdelen van ondergeschikte aard’ (artikel 4, onder 4, van Bijlage II bij het Bor) en ‘bouwvolume’ (artikel 4, onder 9, van Bijlage II bij het Bor). Deze uitspraak 2) geeft aanleiding om langer stil te staan bij de kruimelregeling.

    → lees meer
  • 06-06-2017

    De Invoeringswet Omgevingswet en het voorbereidingsbesluit: wat wijzigt er?

    Dit is het vierde deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat het voorbereidingsbesluit centraal.

    → lees meer
  • 30-05-2017

    De opheffing van een omweg: de introductie van de omgevingsplanactiviteit in de Invoeringswet

    Dit is het derde deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat het Omgevingsplan centraal. Onder de eerder aangenomen Omgevingswet (Ow) was het slechts mogelijk om via de ‘omweg’ van een verbodsbepaling in het omgevingsplan een activiteit vergunningplichtig te maken. Deze systematiek werd onduidelijk en verwarrend geacht. De Invoeringswet Omgevingswet (IOw) heft deze omweg op door een expliciet ‘binnenplans’ vergunningstelsel in het leven te roepen.

    → lees meer
  • 23-05-2017

    De Invoeringswet Omgevingswet – vergunningplicht bouwactiviteit op de schop!

    Er wordt veel gebouwd in Nederland. In een aantal gevallen kan dat vergunningvrij. Voor verreweg de meeste bouwwerken is een omgevingsvergunning voor de activiteit ‘bouwen’ noodzakelijk. De Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) bepaalt dat in zo’n geval getoetst moet worden aan onder meer het Bouwbesluit 2012, de gemeentelijke Bouwverordening, het bestemmingsplan en de redelijke eisen van welstand. De wetgever had dit bekende stelsel nagenoeg één op één overgenomen in de Omgevingswet (Ow). Met de Invoeringswet Omgevingswet (IOw) wordt dit stelsel losgelaten.

    → lees meer
  • 17-05-2017

    Asbestbrand Westland: (Spoedeisende) bestuursdwang en kostenverhaal

    [...] 10 mei jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) een interessante uitspraak gewezen over de toepassing van (spoedeisende) bestuursdwang en kostenverhaal bij [...]

    → lees meer
  • 16-05-2017

    Invoeringswet Omgevingswet en digitalisering: leuker kunnen we het niet maken, wel makkelijker!

    Dit is het eerste deel van onze blogreeks Invoeringswet Omgevingswet. In deze reeks bespreken wij opeenvolgend verschillende onderwerpen van de Invoeringswet. In dit bericht staat de digitalisering centraal

    → lees meer
  • 15-05-2017

    Blogreeks Invoeringswet Omgevingswet dinsdag 16 mei van start!

    De Omgevingswet treedt volgens de huidige planning in 2019 in werking. Dat moment komt met de Invoeringswet Omgevingswet (hierna: IOw) weer een belangrijke stap dichterbij. De IOw regelt niet alleen het overgangsrecht en het intrekken en wijzigen van andere wetten. Ook inhoudelijk voorziet de IOw in een aantal belangrijke wijzigingen van de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 15-05-2017

    De projectprocedure voor waterbeheerders

    De inwerkingtreding van de Omgevingswet zal belangrijke gevolgen hebben voor de waterbeheerders van ons land. Door middel van een reeks blogberichten laten wij u kennismaken met het in de Omgevingswet geïntroduceerde projectbesluit, dat het projectplan van artikel 5.4 Waterwet zal vervangen. In dit vierde deel bespreken we de nieuwe projectprocedure, waarmee het projectbesluit tot stand komt.

    → lees meer
  • 12-05-2017

    De nieuwe Ladder: it giet oan!

    Op 21 april jl. is de nieuwe Ladder voor duurzame verstedelijking (hierna: de Ladder) vastgesteld. Vandaag, 12 mei, is het dan zover: de minister van IenM heeft de nieuwe Ladder bekendgemaakt. Uit de bekendmaking volgt dat de nieuwe Ladder op 1 juli a.s. in werking treedt. Wat gaat er allemaal veranderen?

    → lees meer
  • 09-05-2017

    Afdeling herformuleert eisen over feitenvaststelling bij invorderingsbesluiten

    [...] 3 mei jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) een interessante uitspraak gewezen over de eisen ten aanzien van de feitenvaststelling bij invorderingsbesluiten [...]

    → lees meer
  • 04-05-2017

    Kruimel of geen kruimel, the story continues!

    [...] reikwijdte van de kruimelregeling in het Besluit omgevingsrecht is al enige tijd onderwerp van discussie. De discussie spitst zich toe op de in artikel 5, zesde lid, Bijlage II, Bor opgenomen [...]

    → lees meer
  • 01-05-2017

    De Hoge Raad over de eisen aan een verzoek tot onteigening uit hoofde van titel II onteigeningswet én over de mogelijkheid tot uitvoerbaarverklaring van een vonnis tot vervroegde onteigening.

    [...] 21 april 2017 heeft de Hoge Raad een arrest gewezen (ECLI:NL:HR:2017:761) over twee onteigeningsrechtelijke kwesties. De eerste betrof de vraag aan welke eisen een verzoek tot onteigening uit [...]

    → lees meer
  • 01-05-2017

    De grenzen van de beheersverordening bij vergunningverlening

    [...] een omgevingsvergunning kan worden vernietigd omdat de beheersverordening op onderdelen onverbindend wordt verklaard, leert de uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland d.d. 14 april jl. Deze [...]

    → lees meer
  • 27-04-2017

    Aanmaning mogelijk voordat de termijn uit de invorderingsbeschikking is verstreken

    [...] in een invorderingsbeschikking gestelde betaaltermijn doet geen nieuwe termijn lopen waarbinnen de schuldenaar kan betalen zonder in verzuim te zijn, aldus de uitspraak van 19 april jl. van de [...]

    → lees meer
  • 21-04-2017

    Geen nadeelcompensatie vanwege toename van geluidhinder door Eindhoven Airport

    [...] een uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant van 4 april 2017 heeft de rechtbank geoordeeld dat het verzoek om nadeelcompensatie van een omwonende van de luchthaven Eindhoven wegens toegenomen [...]

    → lees meer
  • 14-04-2017

    Conclusie A-G biedt duidelijkheid over het bewijsrecht in boetezaken

    [...] 12 april jl. bracht staatsraad advocaat-generaal Keus een conclusie uit over bewijsvergaring in boetezaken. De conclusie biedt verheldering over het bewijsrecht in boetezaken, door onder meer in [...]

    → lees meer
  • 07-04-2017

    Kostenverhaal bij ongedaanmaking gevolgen brand

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna: de Afdeling) heeft op 29 maart 2017 een interessante uitspraak gewezen over kostenverhaal in het kader van spoedeisende bestuursdwang [...]

    → lees meer
  • 28-03-2017

    Gedoogplicht op grond van de Bp opleggen? Kijk ook naar bijzondere omstandigheden!

    [...] uitspraak van 22 maart jl. heeft de Afdeling bepaald dat de belangen van appellante geen onteigening rechtvaardigen, zodat de minister een gedoogplicht op grond van de Belemmeringenwet [...]

    → lees meer
  • 27-03-2017

    Projectbesluit: de verhouding van het projectbesluit met de andere instrumenten en toestemmingen van de Omgevingswet

    De inwerkingtreding van de Omgevingswet zal belangrijke gevolgen hebben voor de waterbeheerders van ons land. Door middel van een reeks blogberichten laten wij u kennismaken met het in de Omgevingswet geïntroduceerde projectbesluit, dat het projectplan van artikel 5.4 Waterwet zal vervangen. In dit vierde deel van onze blogreeks bespreken wij de verhouding tussen het projectbesluit en de overige in de Omgevingswet opgenomen instrumenten en toestemmingen. Juist op dit vlak verandert er veel!

    → lees meer
  • 24-03-2017

    Klimaatwet biedt zicht op emissiedoelen voor 2030 en 2050

    Het gewijzigde wetvoorstel Klimaatwet is 30 januari ingediend bij de Tweede Kamer. Het voorstel biedt een kader voor het ontwikkelen van beleid gericht op het onomkeerbaar en stapsgewijs terugdringen van de Nederlandse broeikasgasemissie in de periode tot 2050.

    → lees meer
  • 22-03-2017

    Externe veiligheid: hoe zit het straks onder de Omgevingswet?

    De opslag van vuurwerk, het vervoer van gevaarlijke stoffen over een spoorlijn, de aanwezigheid van een vliegveld met opstijgende en dalende vliegtuigen en ook het snel groeiende aantal windturbineparken: allerlei activiteiten die risico’s met zich brengen. In een klein land als Nederland moeten dit soort activiteiten goed worden afgestemd op andere, kwetsbare functies om zo de risico’s tot een aanvaardbaar minimum te beperken. Dat is waar externe veiligheid over gaat. Het huidige kader is redelijk uitgekristalliseerd, maar het volgende kader staat alweer voor de deur: de Omgevingswet. De inwerkingtreding van de Omgevingswet staat gepland voor 2019. Wat betekent dat voor externe veiligheid? In dit blogbericht gaan wij hier nader op in.

    → lees meer
  • 17-03-2017

    De Ladder en het bepalen van de regio: wat maakt het bestemmingsplan mogelijk?

    [...] eerste trede van de Ladder betreft de beoordeling of de nieuwe stedelijke ontwikkeling voorziet in een actuele regionale behoefte. De praktijk loopt met enige regelmaat aan tegen vragen op dit [...]

    → lees meer
  • 16-03-2017

    Nieuwe of geen nieuwe stedelijke ontwikkeling: that’s the question!

    [...] begrip nieuwe stedelijke ontwikkeling bepaalt of de Ladder voor duurzame ontwikkeling wel of niet op een project van toepassing is. En het scheelt nogal als niet aan de Ladder hoeft te worden [...]

    → lees meer
  • 13-03-2017

    Groen licht voor dynamische verwijzing beleidsregels parkeren

    [...] koppelen van beleidsregels aan een bestemmingsplan en het hanteren van die beleidsregels bij de afweging van belangen is gewoon toegestaan, zo blijkt uit een heldere uitspraak van de Afdeling [...]

    → lees meer
  • 03-03-2017

    De Afdeling over gedoogplicht versus onteigening en de schade door gedoogplichten

    [...] 1 maart jl. heeft de Afdeling geoordeeld dat het verlies van 2,89% eigendom geen onteigening vordert, zodat het Waterschap een gedoogplicht op grond van artikel 5.24 van de Waterwet mocht [...]

    → lees meer
  • 03-03-2017

    Toepassing ne bis in idem-beginsel bij bestuurlijke boete

    [...] 26 januari jl. heeft de rechtbank Oost-Brabant (hierna: rechtbank) een interessante uitspraak gedaan over de toepassing van het ne bis in idem-beginsel bij de oplegging van bestuurlijke boetes en [...]

    → lees meer
  • 23-02-2017

    Het projectbesluit van de waterbeheerder: een inleiding

    De inwerkingtreding van de Omgevingswet zal belangrijke gevolgen hebben voor de waterbeheerders van ons land. Door middel van een reeks blogberichten laten wij u kennismaken met het in de Omgevingswet geïntroduceerde projectbesluit, dat het projectplan van artikel 5.4 Waterwet zal vervangen. In dit derde deel van onze blogreeks bespreken wij wat het projectbesluit is, voor welke projecten het kan worden gebruikt en wat de inhoudsvereisten zijn die aan het projectbesluit worden gesteld.

    → lees meer
  • 22-02-2017

    Basis voor Nationale Omgevingsvisie is gelegd

    Op 17 februari jl. heeft minister Schultz van Haegen van het ministerie van Infrastructuur en Milieu (I&M) de startnota “De opgaven voor de Nationale Omgevingsvisie” aan de Tweede Kamer toegezonden. De startnota is de opmaat naar de Nationale Omgevingsvisie en vormt daarmee de eerste stap naar een integrale visie op de omgeving en de te maken politieke keuzes voor de inrichting van Nederland.

    → lees meer
  • 20-02-2017

    Het projectplan en de projectprocedure van de Waterwet: hoe zit het nu?

    De inwerkingtreding van de Omgevingswet zal belangrijke gevolgen hebben voor de waterbeheerders van ons land. Door middel van een reeks blogberichten laten wij u kennismaken met het in de Omgevingswet geïntroduceerde projectbesluit, dat het projectplan van artikel 5.4 Waterwet zal vervangen.

    → lees meer
  • 15-02-2017

    Het toepassingsbereik van de Ladder: een moskee is een stedelijke ontwikkeling!

    [...] een uitspraak van 15 februari jl. verduidelijkt de Afdeling het toepassingsbereik van de Ladder. Deze uitspraak is gewezen in een hoger beroepsprocedure over het realiseren van een moskee. Het [...]

    → lees meer
  • 13-02-2017

    Blogreeks “Het projectbesluit van de waterbeheerder” van start!

    In 2019 zal de Omgevingswet in werking treden. Deze wet introduceert voor de waterbeheerders een nieuw instrument: het projectbesluit. Voor hoogwaterbeschermingsprojecten biedt het projectbesluit zowel kansen als verplichtingen. Niet alleen vanaf 2019, maar ook nu al! Door middel van een reeks blogberichten zullen wij u de aankomende weken wegwijs maken in het projectbesluit en de bijbehorende procedure.

    → lees meer
  • 10-02-2017

    Kroniek onteigeningsjurisprudentie 2016

    In het februarinummer van het Tijdschrift voor Bouwrecht is – voor de zevende keer alweer – de Kroniek onteigeningsjurisprudentie verschenen. Martijn Scheltema, Monique Rus-van der Velde, Jelmer Procee, Lisette Baljon, Karin Haan en Saskia Bouwman bespreken de belangrijkste uitspraken van 2016 met betrekking tot het onteigeningsprocesrecht en de schadeloosstelling. Ook wordt ingegaan op de in voorbereiding zijnde Aanvullingswet grondeigendom in de nieuwe Omgevingswet.

    → lees meer
  • 09-02-2017

    De Afdeling verduidelijkt de Tegelenjurisprudentie

    [...] 1999 geldt de zogenoemde Tegelenjurisprudentie: een uitzondering op de hoofdregel dat de vernietiging van een besluit ook zorgt voor de vernietiging van de rechtsgevolgen van dat besluit [...]

    → lees meer
  • 07-02-2017

    Wetsontwerp Klimaatwet: opzet en inhoud

    Op 30 januari 2017 is het gewijzigde wetvoorstel Klimaatwet ingediend bij de Tweede Kamer. Het wetvoorstel is gewijzigd naar aanleiding van het advies van de Afdeling advisering van de Raad van State van 15 december 2016. Hieronder wordt ingegaan op de opzet en inhoud van het onlangs ingediende wetsvoorstel.

    → lees meer
  • 06-02-2017

    Geen wettelijke rente over te hoog schadeloosstellingsvoorschot

    [...] arrest van 27 januari jl. heeft de Hoge Raad bepaald dat geen wettelijke rente mag worden gerekend over het verschil tussen het aan de onteigende toegekende voorschot en de uiteindelijk lager [...]

    → lees meer
  • 03-02-2017

    Nu al afschaffing actualiseringsplicht voor bestemmingsplannen en beheersverordeningen!

    Op 26 januari jl. is het Wetsvoorstel afschaffing actualiseringsplicht bestemmingsplannen en beheersverordeningen ingediend bij de Tweede Kamer. Het wetsvoorstel wil de actualiseringsplicht uit de Wet ruimtelijke ordening schrappen, vooruitlopend op de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 03-02-2017

    Rust de saneringsplicht ook op de verhuurder van een terrein waar een ander bedrijfsactiviteiten verricht?

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) heeft op 1 februari 2017 uitspraak gedaan over een beschikking ernst en spoed waarin is aangegeven wie de betreffende verontreiniging [...]

    → lees meer
  • 01-02-2017

    Energietransitie: samen aan de slag!

    De energietransitie heeft gevolgen voor het ruimtegebruik in Nederland. Bij de besluitvorming rond energieplannen en –projecten is samenwerking tussen overheden, burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties van cruciaal belang. Op 23 januari 2017 heeft de minister van Economische Zaken, mede namens de minister van Infrastructuur en Milieu, de Voorzitter van de Tweede Kamer geïnformeerd over de voortgang van de implementatie van de visie op omgevingsmanagement en de ontwikkelingen in de energiesector op het gebied van omgevingsmanagement. Daarbij gaat hij ook in op de evaluatie van de Rijkscoördinatieregeling.

    → lees meer
  • 01-02-2017

    Energieprojecten onder de Omgevingswet

    Op 23 januari 2017 heeft de minister van Economische Zaken een brief en een rapport aan de Kamer gestuurd over omgevingsmanagement van energieprojecten. Daarbij speelt de minister in op de mogelijkheden die de Omgevingswet overheden en marktpartijen zal bieden om het management verder te verbeteren. Een paar daarvan lichten wij uit.

    → lees meer
  • 01-02-2017

    Minister: geen onteigening onder de Omgevingswet zonder tussenkomst bestuursrechter

    In haar kamerbrief van 20 januari jl. 1) informeert de minister van IenM de Tweede Kamer over haar voornemen om de nieuwe onteigeningsprocedure zo te versterken dat de bestuursrechter bij elke onteigening betrokken zal zijn.

    → lees meer
  • 12-01-2017

    Belanghebbenden bij een hogere waardenbesluit

    [...] Afdeling gaat in de uitspraak van 28 december 2016 in op het belanghebbende-begrip en het relativiteitsvereiste bij het hogere waardenbesluit. Het is duidelijk dat de eigenaar van een woning die [...]

    → lees meer
  • 06-01-2017

    Bestuurs- en privaatrechtelijk kostenverhaal bij asbestbranden

    In het tijdschrift Overheid en Aansprakelijkheid (O&A) is onlangs een artikel verschenen van Edward Brans en Katrien Winterink. In het artikel wordt een overzicht geboden van de jurisprudentie met betrekking tot privaat- en bestuursrechtelijk kostenverhaal bij asbestbranden en wordt nagegaan of het privaatrecht, dat tot op heden in het kader van verhaal van asbestverwijderingskosten zelden succesvol is, niet toch wat onverwachte mogelijkheden biedt.

    → lees meer
  • 06-01-2017

    Schaderegeling in het wetsvoorstel Invoering Omgevingswet

    Op 5 januari jl. is het wetsvoorstel Invoering Omgevingswet gepubliceerd ter consultatie. Onderdeel van het wetsvoorstel is de aanvulling van hoofdstuk 15 van de Omgevingswet, het hoofdstuk waarin de schadebepalingen worden opgenomen. In dit blogbericht worden de hoofdlijnen geschetst van deze bepalingen.

    → lees meer
  • 05-01-2017

    Afdeling verduidelijkt materiele eisen projectplan ten aanzien van schade

    [...] de aanleg of wijziging van een waterstaatwerk door of in opdracht van de beheerder moet op grond van artikel 5.4 Waterwet een projectplan worden opgesteld. De aanleg of wijziging van [...]

    → lees meer
  • 28-12-2016

    Eerste succesvolle correctie op het relativiteitsvereiste

    [...] heeft de Afdeling voor het eerst een correctie toegepast op het zogenoemde relativiteitsvereiste. Hierdoor kan SlijtersUnie een succesvol beroep doen op een bepaling uit de Drank- en [...]

    → lees meer
  • 23-12-2016

    Asbestbrand. Ook kostenverhaal bij onbekendheid met asbest in afgebrand tuinhuisje

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak heeft op 21 december 2016 een interessante uitspraak gewezen over kostenverhaal bij asbestbranden, ook in het geval de eigenaar van het afgebrande gebouw er [...]

    → lees meer
  • 22-12-2016

    Verwijdering van fout geparkeerde fiets loopt spaak op spoedeisendheid

    [...] aanleiding van een uitspraak van de rechtbank Den Haag over het Haagse fietsparkeerverbod, gaven wij in het blogbericht van 18 oktober jl. aan dat alertheid is geboden wanneer u uw fiets [...]

    → lees meer
  • 15-12-2016

    Vuurwerkvacuüm mag in Hilversum!

    [...] een reeks uitspraken deed de Afdeling op woensdag 14 december jl. einduitspraak over het omstreden vuurwerkverbod in het centrum van Hilversum. De Afdeling oordeelde dat het college van [...]

    → lees meer
  • 14-12-2016

    Kruimel of geen kruimel, that’s the question. Voorzieningenrechter AbRvS geeft voorlopig oordeel.

    [...] reikwijdte van de kruimelregeling in het Besluit omgevingsrecht is al enige tijd onderwerp van discussie. Hamvraag is of de in artikel 5, zesde lid, Bijlage II, Bor opgenomen [...]

    → lees meer
  • 14-12-2016

    Energie-update: de energieagenda van minister Kamp en het wetsvoorstel VET

    Vorige week heeft de minister van Economische Zaken, minister Kamp, zijn energieagenda gepresenteerd. Daarnaast is het wetsvoorstel voortgang energietransitie (VET) vorige week aan de Tweede Kamer gezonden. Het wetsvoorstel betreft een wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en van de Gaswet, en is het vervolg op het verworpen wetsvoorstel STROOM. Bij beide ontwikkelingen staan wij kort stil.

    → lees meer
  • 09-12-2016

    IJ-hallen geen gevaar openbare orde: beperkte capaciteit pont ten onrechte meegenomen bij evenementenvergunning

    [...] het organiseren van evenementen is een evenementenvergunning op grond van de APV vereist. Zo ook voor een grote, maandelijks terugkerende vlooienmarkt in de IJ-hallen in Amsterdam-Noord. De [...]

    → lees meer
  • 08-12-2016

    Vogel- en Habitatrichtlijn doorstaan Fitness Check van de Europese Commissie

    Op 7 december jl. presenteerde Europese Commissie de resultaten van het evaluatieonderzoek aangaande de Vogel- en Habitatrichtlijn. De richtlijnen hebben de toets doorstaan, maar de implementatie van de richtlijnen verdient aandacht en verbetering.

    → lees meer
  • 06-12-2016

    Tussenuitspraak Afdeling over planschade en windturbines

    [...] van planschade vanwege windturbines is bepaald niet eenvoudig. Deze uitspraak is daar een bijzonder goed voorbeeld van. Door alle argumenten ter onderbouwing van het besluit haalt de [...]

    → lees meer
  • 02-12-2016

    Schadeclaims wateroverlast afgewezen door waterschappen

    De schadeclaims naar aanleiding van de extreme regenval in mei en juni zijn door de waterschappen Aa en Maas, Roer en Overmaas en Peel en Maasvallei afgewezen. De waterschappen konden naar hun mening niets doen om deze schade te voorkomen.

    → lees meer
  • 30-11-2016

    AMvB’s Omgevingswet: consultatie afgerond, hoe nu verder?

    18 november jl. heeft de minister van IenM de Kamer geïnformeerd over de uitkomsten van de formele toetsing en consultatie van de vier ontwerp-algemene maatregelen van bestuur (AMvB’s) onder de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 29-11-2016

    Gedeelde smart is halve smart? De Afdeling over nadeelcompensatie en samenwerkende bestuursorganen

    [...] 16 november 2016 heeft de Afdeling een interessante uitspraak gedaan over een verzoek tot nadeelcompensatie door werkzaamheden die in het kader van een samenwerking tussen verschillende [...]

    → lees meer
  • 23-11-2016

    Afdeling verlaat ne bis-beoordelingskader

    [...] heeft de Afdeling het zogenoemde ne bis-beoordelingskader losgelaten, in navolging van de al eerder ingezette lijn in de jurisprudentie voor vreemdelingenrecht. Wat was er aan de hand? Een [...]

    → lees meer
  • 10-11-2016

    Rechtbank Den Haag over drones en de trias politica

    [...] rechtbank Den Haag heeft op 9 november 2016 uitspraak gedaan in een procedure die is aangespannen voor de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) en één journalist. De procedure betreft het [...]

    → lees meer
  • 09-11-2016

    De bodem in de Omgevingswet: het einde of het begin van een tijdperk?

    In het Tijdschrift Gezondheidsschade, Milieuschade en Aansprakelijkheidsrecht is onlangs een artikel verschenen van Willem Th. Braams. In dit artikel wordt ingegaan op de recent verschenen Concept-Aanvullingswet Bodem.

    → lees meer
  • 04-11-2016

    Behoud cultuurhistorisch erfgoed: een dwingende reden van groot openbaar belang

    [...] woensdag 26 oktober 2016 deed de Afdeling bestuursrechtsspraak (ABRvS) een interessante uitspraak over een ontheffing op basis van de Flora en Faunawet (Ffw) voor het Fort Uitermeer. De Afdeling [...]

    → lees meer
  • 04-11-2016

    Nieuwe omgevingswet: hoe zit het met vertrouwen?

    Liesbeth Schippers werkt in veel omgevingsplannen al met de uitgangspunten van de nieuwe Omgevingswet. Maar hoe zit het met het vertrouwen van marktpartijen, burgers, bedrijven en overheden? In een column in VNG magazine schetst zij het speelveld.

    → lees meer
  • 02-11-2016

    Reactie op PAS-melding is geen besluit

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft vandaag 3 uitspraken gedaan (met nrs. 201602290/1, 201509082/1 en 201600469/1) over het rechtskarakter van een meldingsbevestiging, gedaan [...]

    → lees meer
  • 02-11-2016

    Eerste Kamer stemt in met nieuwe waterveiligheidsnormen: 1 januari 2017 in werking!

    De Eerste Kamer heeft op 1 november jl. ingestemd met de wet tot wijziging van de Waterwet die voorziet in een nieuwe normering voor primaire waterkeringen. De wijzigingswet (en daarmee de nieuwe normering) treedt op 1 januari 2017 in werking. Wat houdt de nieuwe normering precies in?

    → lees meer
  • 02-11-2016

    Verdelen schaarse vergunningen: een lot in de loterij?

    [...] alle vergunningen worden onbeperkt verstrekt. In sommige gevallen is het wenselijk dat voor een activiteit, zoals speelautomaathallen, slechts een beperkt aantal vergunningen beschikbaar is, de [...]

    → lees meer
  • 25-10-2016

    Rechtbank Overijssel stelt schadeloosstelling onteigening vast los van overeenstemming tussen partijen

    [...] rechtbank Overijssel heeft op 12 oktober 2016 een opvallende uitspraak gedaan. In deze uitspraak heeft de rechtbank geoordeeld dat zij, ongeacht de overeenstemming die inmiddels bestond tussen [...]

    → lees meer
  • 24-10-2016

    Afdeling bevestigt uitgangspunt concernniveau bij toepassing drempel normaal maatschappelijk risico

    [...] 12 oktober 2016 heeft de Afdeling nogmaals benadrukt dat voor de toepassing van een drempel in het kader van een verzoek om nadeelcompensatie de omzet of de brutowinst op concernniveau het [...]

    → lees meer
  • 19-10-2016

    Vergeet je ontwerp-vvgb niet ter inzage te leggen!

    [...] is belangrijk om het ontwerp van de verklaring van geen bedenkingen ter inzage te leggen bij de ontwerp-omgevingsvergunning, zoals blijkt uit de uitspraak van de Afdeling van 19 oktober jl. De [...]

    → lees meer
  • 18-10-2016

    Da’s pech, fiets weg: de reikwijdte van het gemeentelijk fietsparkeerverbod

    [...] 10 oktober heeft de Rechtbank Den Haag een uitspraak gewezen over de grenzen aan de bevoegdheid van de gemeenteraad om verordeningen vast te stellen. Deze uitspraak is weliswaar in lijn met de [...]

    → lees meer
  • 18-10-2016

    Voorwaarden voor instemming met evaluatieverslag bodemsanering

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) heeft op 21 september 2016 uitspraak gedaan over de vraag of er al dan niet ten onrechte is ingestemd met een evaluatieverslag van de [...]

    → lees meer
  • 14-10-2016

    De nieuwe Ladder: weer een trede verder!

    Al eerder verscheen een bericht op dit blog 1) over het aanpassen van de Ladder voor duurzame verstedelijking. Na sluiting van de internetconsultatie van het conceptwijzigingsvoorstel, was de Tweede Kamer aan zet. Op 15 september jl. zijn diverse vragen aan de minister van IenM voorgelegd. In de brief van 7 oktober jl. beantwoordt de minister deze vragen. Daarmee is weer een stap gezet naar introductie van de nieuwe Ladder. In dit blogbericht behandelen wij uit het verslag van het schriftelijk overleg de belangrijkste onderwerpen voor de praktijk.

    → lees meer
  • 14-10-2016

    Energie-innovatie: experimenteren in het kwadraat

    In het themanummer van Ensoc Magazine over energie-innovatie is een artikel verschenen van Robin Aerts en Lisette Baljon: “Energie-innovatie: experimenteren in het kwadraat.” In dit artikel wordt ingegaan op de ruimte die het recht biedt om te experimenteren op het vlak van energie-innovatie.

    → lees meer
  • 13-10-2016

    Het begrip “gebruiksruimte” uit de Omgevingswet

    Het concept gebruiksruimte speelt een belangrijke rol in de Omgevingswet. Dit blogbericht probeert enige verheldering te bieden bij dit nog relatief onbesproken, maar centrale begrip uit de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 07-10-2016

    Aanleg hoogspanningsleiding bouwvergunningplichtig? De cirkel is rond.

    [...] is de afgelopen 14 maanden veel te doen geweest rond de omgevingsvergunning (activiteit bouwen) voor hoogspanningsleidingen. Eerder signaleerden wij de uitspraken van de rechtbank Oost-Brabant en [...]

    → lees meer
  • 07-10-2016

    Verklaring van geen bedenkingen is besluitonderdeel

    [...] 28 september heeft de Afdeling een interessante uitspraak gedaan over de verklaring van geen bedenking. In de uitspraak wordt een appellant niet-ontvankelijk verklaard in zijn hoger beroep ten [...]

    → lees meer
  • 06-10-2016

    Afdeling bevestigt: emissierechten nodig voor broei in kolenopslag van een kolencentrale

    [...] signaleerden wij het antwoord van het Europees Hof van Justitie op de prejudiciële vraag van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (zie hier). Gisteren deed de Afdeling [...]

    → lees meer
  • 22-09-2016

    Aanleg hoogspanningsleiding bouwvergunningplichtig?

    [...] 21 september jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (AbRvS) uitspraak gedaan over de vraag of het bevestigen van hoogspanningsleidingen aan een reeds bestaande [...]

    → lees meer
  • 20-09-2016

    Wijziging Besluit omgevingsrecht: aanleg bovengrondse elektriciteitsleiding straks vergunningvrij

    Bij brief van 12 september 2016 heeft de Minister van Infrastructuur en Milieu het ontwerpbesluit tot wijziging van het Besluit omgevingsrecht (Bor) voorgelegd aan de voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer. In dit ontwerpbesluit wordt een bovengrondse elektriciteitsleiding aangewezen als een vergunningvrij bouwwerk.

    → lees meer
  • 02-09-2016

    Ongedefinieerde begrippen in het bestemmingsplan: Van Dale geeft antwoord

    [...] moet omgegaan worden met ongedefinieerde begrippen in een bestemmingsplan? Wat is in dit verband het belang van de Van Dale? Op deze vragen geeft de Afdeling bestuursrechtspraak antwoord in de [...]

    → lees meer
  • 01-09-2016

    Het wetsvoorstel tot implementatie van de EU richtlijn Milieuaansprakelijkheid (2004/35/EG)

    In deze bijdrage wordt ingegaan op het wetsvoorstel tot implementatie van de richtlijn Milieuaansprakelijkheid.

    → lees meer
  • 31-08-2016

    Toewijzing van broeikasgasemissierechten blijft in stand

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft alle beroepen tegen het (gewijzigd) toewijzen van broeikasgasemissierechten ongegrond verklaard. Dit blijkt uit een uitspraak van vandaag [...]

    → lees meer
  • 18-08-2016

    Wijziging milieuvoorschriften verplicht?

    [...] moeten er precies (strengere) voorschriften worden verbonden aan een bestaande omgevingsvergunning ‘milieu’, en wanneer niet? Op deze vraag geeft de Afdeling bestuursrechtspraak antwoord in [...]

    → lees meer
  • 02-08-2016

    Aansprakelijkheid voor milieuverontreiniging door binnenvaartschepen

    Op welke wijze kan de scheepseigenaar zijn aansprakelijkheid beperken voor schoonmaakkosten en wat is de verhouding tot publiekrechtelijke verplichtingen die dwingen tot het ongedaan maken van verontreiniging?

    → lees meer
  • 02-08-2016

    Parkeerbalans en maximale plancapaciteit. De een kan niet zonder de ander!

    [...] het kader van nieuwe ruimtelijke plannen kan aan de hand van een parkeerbalans worden vastgesteld in hoeveel nieuwe parkeerplaatsen moet worden voorzien. Aandachtspunt hierbij is dat wordt [...]

    → lees meer
  • 01-08-2016

    Asbestbranden, Wat is het juridisch kader?

    Er is bijzonder veel jurisprudentie over de vraag wie opdraait voor de kosten van asbestverwijdering. In de jurisprudentie zijn twee uitgangspunten te ontdekken. De eerste ziet op de verantwoordelijkheid van de exploitant of eigenaar van het pand dat is afgebrand. De tweede op de verantwoordelijkheid van de eigenaar van het perceel waar de asbestdeeltjes terecht zijn gekomen.

    → lees meer
  • 01-08-2016

    Chemie-Pack, Lessons learned juridische afhandeling

    Milieuhandhaving in crisissituaties is complex. Overheden moeten binnen zeer korte tijd allerlei besluiten nemen gericht op het beperken van de gevolgen van de ontstane situatie voor het milieu. Die besluiten moeten uitvoerbaar zijn, juridisch stand houden en kostenverhaal mogelijk maken. Daarnaast moeten claims van derden worden afgehouden. In het Chemie-Pack-dossier is met dit alles veel ervaring opgedaan.

    → lees meer
  • 29-07-2016

    Staat een asbesthoudende puinverharding het normaal gebruik van een bedrijfsterrein in de weg?

    [...] Gerechtshof Amsterdam heeft zijn arrest van 12 juli 2016 geoordeeld dat de noodzaak van het treffen van maatregelen in de vorm van afdekken van een puinverharding met een te hoge [...]

    → lees meer
  • 28-07-2016

    Bouw Collectiegebouw kan van start!

    [...] 27 juli 2016 heeft de Afdeling uitspraak gedaan over het bestemmingsplan “Collectiegebouw Museum Boijmans Van Beuningen”. Het Collectiegebouw is in Nederland een uniek en nieuw concept. Het [...]

    → lees meer
  • 26-07-2016

    De ladder voor duurzame verstedelijking, een trede terug?

    In De Gemeentestem is een artikel verschenen van Robin Aerts en Laura van der Meulen met als titel: “De ladder voor duurzame verstedelijking, een trede terug?” In het artikel gaan Robin en Laura in op de ontwikkelingen die zich het afgelopen jaar hebben voorgedaan op het gebied van de Ladder en op de aanstaande wijziging van artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro.

    → lees meer
  • 25-07-2016

    Besluit VTH naar Tweede Kamer

    Op 11 juli jl. heeft staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu (I&M) het Ontwerpbesluit tot wijziging van het Besluit omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving) (Besluit VTH) aangeboden aan de Tweede Kamer.

    → lees meer
  • 20-07-2016

    Zelf in de zaak voorzien: de kunst van een goed reparatievoorstel door de gemeente aan de Afdeling

    [...] rol van de bestuursrechter is steeds meer gericht op finale geschilbeslechting. De Algemene wet bestuursrecht geeft de bestuursrechter hiertoe verschillende instrumenten, waaronder het zelf in de [...]

    → lees meer
  • 19-07-2016

    Onderzoeksverplichting in beschikking ernst en spoed?

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 13 juli jl. uitspraak gedaan over de vraag of in een beroep tegen een beschikking ernst en spoed in de zin van artikel 29 en 37 van de [...]

    → lees meer
  • 15-07-2016

    Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet (IV) – herverkaveling en stedelijke kavelruil

    Op 1 juli jl. is de internetconsultatie van het wetsvoorstel Aanvullingswet grondeigendom aangevangen. Dit wetsvoorstel regelt het gemeentelijk voorkeursrecht, onteigening, herverkaveling in het landelijk gebied en een nieuw instrument stedelijke kavelruil. De onderwerpen voorkeursrecht en onteigening zijn reeds besproken in onze blogs van 12, 13 en 15 juli jl. In deze blog worden de herverkaveling in het landelijk gebied en de stedelijke kavelruil besproken.

    → lees meer
  • 14-07-2016

    De onafhankelijke deskundige in planschadezaken – gemeenten, let op aan wie u advies vraagt!

    [...] een bestuursorgaan zich beroepen op een advies van een deskundige, dan moet die deskundige onpartijdig zijn. Een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van 13 juli jl. leert dat het [...]

    → lees meer
  • 14-07-2016

    “Aansprakelijkheid voor schade door een ‘blowout’ bij olie- of gaswinning op zee”

    In het Nederlands Tijdschrift voor Energierecht (nr. 2/3 juni 2016) is een artikel verschenen van Edward Brans en Moniek Heerings met als titel: Aansprakelijkheid voor schade door een ‘blowout’ bij olie- of gaswinning op zee. Aanpassing van EU-regelgeving in vervolg op het incident met de Deepwater Horizon. In het artikel bespreken zij welke gevolgen het Deepwater Horizon-incident van 2010 heeft gehad voor de EU-regelgeving die ziet op milieuaansprakelijkheid en belichten zij overgebleven hiaten in het Europese milieuaansprakelijkheidsrecht.

    → lees meer
  • 14-07-2016

    Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet (III) – de onteigeningsakte en verzoekschriftprocedure

    Op 1 juli jl. is de internetconsultatie van het wetsvoorstel Aanvullingswet grondeigendom aangevangen. Dit wetsvoorstel regelt het gemeentelijk voorkeursrecht, onteigening en een nieuw instrument stedelijke kavelruil.

    → lees meer
  • 13-07-2016

    AMvB’s Omgevingswet openbaar: het Besluit activiteiten leefomgeving

    Op 1 juli jl. heeft Minister Schultz van Haegen van het ministerie van Infrastructuur en Milieu vier ontwerpbesluiten bij de Omgevingswet openbaar gemaakt. In dit blogbericht wordt inhoudelijk ingegaan op het Besluit activiteiten leefomgeving (hierna: het Bal). Dit besluit bevat de rechtstreeks werkende regels die het Rijk stelt aan activiteiten van burgers, bedrijven of overheden in de fysieke leefomgeving.

    → lees meer
  • 13-07-2016

    Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet (II) – de onteigeningsbeschikking

    Op 1 juli jl. is de internetconsultatie van het wetsvoorstel Aanvullingswet grondeigendom aangevangen. Dit wetsvoorstel regelt het gemeentelijk voorkeursrecht, onteigening en een nieuw instrument stedelijke kavelruil. Op 12 juli jl. is reeds een blog geplaatst over het gemeentelijke voorkeursrecht. Dit blogbericht gaat over de wijziging van de administratieve onteigeningsprocedure, waarmee de onteigeningsbeschikking wordt ge(her)ïntroduceerd.

    → lees meer
  • 12-07-2016

    AMvB’s Omgevingswet openbaar: het Besluit bouwwerken leefomgeving

    Op 1 juli jl. zijn de vier ontwerpbesluiten bij de Omgevingswet door Minister Schultz van Haegen van het ministerie van Infrastructuur en Milieu openbaar gemaakt. In dit blogbericht wordt het Besluit bouwwerken leefomgeving (hierna: Bbl) op hoofdlijnen beschreven. Dit besluit maakt onderdeel uit van het vernieuwde stelsel voor het omgevingsrecht, dat bestaat uit de Omgevingswet en de vier daarbij behorende algemene maatregelen van bestuur (hierna: AMvB’s). Samen bieden ze het juridische kader voor maatschappelijke opgaven en ontwikkelingen in de fysieke leefomgeving.

    → lees meer
  • 12-07-2016

    Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet (I) – Voorkeursrecht

    Op 1 juli jl. is de internetconsultatie 1) van het wetsvoorstel Aanvullingswet Grondeigendom Omgevingswet aangevangen. Dit wetsvoorstel regelt het gemeentelijk voorkeursrecht, onteigening en een nieuw instrument stedelijke kavelruil. Dit blogbericht gaat over de belangrijkste voorgenomen wijzigingen ten opzichte van de huidige Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg) bij de integratie in de Omgevingswet.

    → lees meer
  • 12-07-2016

    Staat asbestverontreiniging het normaal gebruik als woning in de weg?

    [...] de casus die ten grondslag ligt aan het arrest van 24 mei 2016 van het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden garandeerde de verkoper door middel van artikel 5.3 van de standaard NVM-koopakte dat een [...]

    → lees meer
  • 11-07-2016

    AMvB’s Omgevingswet openbaar: het Besluit kwaliteit leefomgeving

    Op 1 juli jl. zijn de vier ontwerpbesluiten bij de Omgevingswet openbaar gemaakt door Minister Schultz van Haegen van het ministerie van Infrastructuur en Milieu. In dit blogbericht wordt het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) op hoofdlijnen beschreven. Dit blog biedt inzicht in de vraag voor wie en wanneer het besluit van belang is en welke voorheen geldende besluiten het vervangt.

    → lees meer
  • 05-07-2016

    De Erfgoedwet is per 1 juli 2016 in werking getreden

    Op 1 juli 2016 is de Erfgoedwet 1) in werking getreden. De wet maakt grotendeels een eind aan de sectorale versnippering van de erfgoedwetgeving. De Monumentenwet 1988, de Wet verzelfstandiging rijksmuseale diensten, de Wet tot behoud van cultuurbezit, de Wet tot teruggave cultuurgoederen uit bezet gebied, de Uitvoeringswet UNESCO-verdrag 1970 inzake onrechtmatige invoer, uitvoer of eigendomsoverdracht van cultuurgoederen en de Regeling materieel beheer museale voorwerpen zijn nu geïntegreerd in de Erfgoedwet. Door de integratie van deze wetten in één wet zijn de verschillende procedures en beschermingsregimes geharmoniseerd.

    → lees meer
  • 01-07-2016

    Nieuwe stedelijke ontwikkeling? Vergelijk met de feitelijk bestaande situatie!

    [...] Ladder is alleen van toepassing op nieuwe stedelijke ontwikkelingen. Of sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling, hangt af van de vergelijking van het nieuwe besluit met het oude besluit. [...]

    → lees meer
  • 30-06-2016

    Dynamische verwijzing naar parkeerbeleid: stel het beleid bij besluit vast

    [...] borgen van voldoende parkeergelegenheid in je plan, hoe doe je dat? Er kan door middel van een (dynamische) verwijzing naar parkeerbeleid worden voldaan aan deze verplichting. Op 29 juni jl. [...]

    → lees meer
  • 30-06-2016

    Onteigening verontreinigd perceel binnen complex: wel of niet saneringskosten verrekenen?

    [...] zijn arrest van 24 juni jl. heeft de Hoge Raad uitspraak gedaan over de vraag hoe moet worden omgegaan met een verontreinigd perceel binnen een complex bij de berekening van de [...]

    → lees meer
  • 29-06-2016

    Dienstenrichtlijn en relativiteit: beschermingsbereik Dienstenrichtlijn begrensd

    [...] 18 mei jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) uitspraak gewezen over het uitwerkingsplan ‘Spoorallee’ van de gemeente Zevenaar. Eerder (klik hier) schreven wij [...]

    → lees meer
  • 24-06-2016

    De Reparatiewet BZK nader ontleed: parkeernorm als basis voor toetsing omgevingsvergunning

    [...] heeft de Afdeling bestuursrechtspraak een uitspraak gedaan die bijdraagt aan een beter begrip van de reikwijdte van de Reparatiewet BZK. In deze uitspraak stelt de Afdeling niet alleen vast [...]

    → lees meer
  • 22-06-2016

    Wel nieuwe ontwikkeling, geen parkeerregeling. Kan dat?

    [...] gemeente worstelen met het vormgeven van een planregeling die borgt dat wordt voorzien in voldoende parkeergelegenheid maar tegelijkertijd voorkomt dat er een overschot aan beschikbare [...]

    → lees meer
  • 20-06-2016

    Ook broei vereist CO2-emissierechten

    [...] een kolenopslag voor een kolencentrale in technisch verband staat met een installatie waarbinnen de activiteiten plaatsvinden zoals beschreven in de richtlijn Handel in [...]

    → lees meer
  • 19-06-2016

    Herziening exploitatieplan: welke delen kun je bestrijden?

    [...] Afdeling heeft op 15 juni jl. geoordeeld dat bij de herziening van een exploitatieplan, ook beroepsgronden tegen de niet-herziene delen mogen worden aangevoerd. Exploitatieplan Op grond van [...]

    → lees meer
  • 13-06-2016

    Parkeernormen en uitwerkingsplannen

    [...] op heden was de vraag onbeantwoord of uitwerkingsplannen onder het bereik van de Reparatiewet BZK vallen. In een uitspraak van 8 juni jl. geeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van [...]

    → lees meer
  • 02-06-2016

    Het permanent bewonen van een recreatiepark: een nieuwe stedelijke ontwikkeling

    [...] 1 juni jl. heeft de Afdeling een belangrijke uitspraak gewezen voor het toepassingsbereik van de Ladder voor duurzame verstedelijking. Bij de uitbreiding van de gebruiksmogelijkheden kan ook als [...]

    → lees meer
  • 31-05-2016

    Inkomsten van de beheerder van het elektriciteitsnet op zee

    De netbeheerder van het net op zee, dat wordt aangelegd ten behoeve van de uitbreiding van de windparken op de Noordzee, dient zijn inkomsten te krijgen uit subsidies of via een vergoeding vanuit het landelijk netbeheer. De toegestane inkomsten moeten op grond van de Elektriciteitswet 1998 worden vastgesteld door de Autoriteit Consument en Markt (hierna: ACM). De ACM heeft op 27 mei jl. haar ontwerpbesluit gepubliceerd ten aanzien van de methode om de toegestane inkomsten vast te stellen voor de netbeheerder van het net op zee (het zogenoemde methodebesluit).

    → lees meer
  • 25-05-2016

    Verdelen van schaarse vergunningen: conclusie staatsraad advocaat-generaal Widdershoven biedt licht in duisternis

    [...] het omgevingsrecht doet zich af en toe de situatie voor waarin voor één of voor een beperkt aantal vergunningen meerdere gegadigden zijn. In dergelijke situaties rijzen regelmatig vragen over de [...]

    → lees meer
  • 23-05-2016

    Risicoaanvaarding: de rechtspersoon als redelijk denkend en handelend ondernemer – niet de aandeelhouder

    [...] het planschade- en nadeelcompensatierecht bestaat geen recht op schadevergoeding, als op het moment van investeren de schadeveroorzakende maatregel voor een redelijk denkend en handelend persoon [...]

    → lees meer
  • 19-05-2016

    Uitwerkingsplicht- en plan: wanneer geldt de dubbele Laddertoets?

    [...] te voorkomen dat een besluit onnodig wordt getoetst aan de Ladder voor duurzame verstedelijking, is van belang na te gaan op welke besluiten de Ladder van toepassing is. Bij de toets komen [...]

    → lees meer
  • 18-05-2016

    Parkeren in het omgevingsrecht, van technische onderbouwing tot juridisch breekpunt

    In de Gemeentestem is een artikel verschenen van onder andere Daniëlle Roelands-Fransen en Laura van der Meulen met als titel: ‘”Parkeren in het omgevingsrecht. Van technische onderbouwing tot juridisch breekpunt”. Het artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Aukje van de Reijt en Danny van Beusekom van Goudappel Coffeng. In dit artikel worden handvatten geboden om de besluitvorming met betrekking tot parkeren ‘Raad van State-proof’ te laten zijn. Als gevolg van recente wijzigingen in wet- en regelgeving en jurisprudentie heeft het onderwerp ‘parkeren’ zich ontwikkeld tot een volwaardig onderdeel van het planologisch proces.

    → lees meer
  • 17-05-2016

    Kostenverhaal spoedeisende bestuursdwang asbestbrand

    [...] 11 mei jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State een interessante uitspraak gewezen over de toepassing van spoedeisende bestuursdwang en het verhalen van de kosten van [...]

    → lees meer
  • 13-05-2016

    Controleer als koper of je bouwwerk een vergunning heeft!

    [...] die een perceel koopt waarop bouwwerken staan, doet er goed aan om te controleren of de bouwwerken met een omgevingsvergunning zijn gerealiseerd. Er kan anders namelijk handhavend worden [...]

    → lees meer
  • 12-05-2016

    Ondergrondse afvalcontainers en het normaal maatschappelijk risico

    [...] sprake van een normaal maatschappelijke ontwikkeling die past binnen de structuur van de omgeving, dan kan het bestuursorgaan als invulling van het normaal maatschappelijk risico (NMR) een [...]

    → lees meer
  • 06-05-2016

    Risicoaanvaarding: is ook een bijkomende infrastructurele maatregel voorzienbaar?

    [...] onderwerp dat vaak in de belangstelling staat in het nadeelcompensatierecht is de risicoaanvaarding. Een benadeelde kan geen aanspraak maken op nadeelcompensatie als hij het risico op het [...]

    → lees meer
  • 06-05-2016

    Milieuvriendelijke pilot ‘Stop&Drop” gemeente Utrecht voorlopig van de baan

    [...] kan een verkeersbesluit van het college van B&W van Utrecht de voorlopige toets van de bestuursrechter niet doorstaan? De Voorzieningenrechter van de Rechtbank Midden-Nederland heeft op 28 [...]

    → lees meer
  • 26-04-2016

    Succesvolle handhavingsactie jegens voormalig afvalverwerkers

    [...] 20 april jl. heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State drie zeer interessante uitspraken gewezen over de toepassing van (spoedeisende) bestuursdwang en het geven van een [...]

    → lees meer
  • 25-04-2016

    Bestrijding van meeuwenoverlast; nestbehandeling en cervicale dislocatie toegestaan?

    [...] zijn twee uitspraken gewezen over de methoden en middelen die mogen worden gebruik bij het bestrijden van meeuwenoverlast. De eerste uitspraak betreft de uitspraak van de rechtbank [...]

    → lees meer
  • 25-04-2016

    De plaatsgebonden pipowagen

    [...] 13 april jl. heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (Afdeling) uitspraak gewezen over de vraag of een pipowagen onder omstandigheden kan worden aangemerkt als een bouwwerk. [...]

    → lees meer
  • 25-04-2016

    Hoe krijg ik mijn parkeeronderbouwing ‘Raad van State proof’?

    In Parkeer24 is een artikel verschenen van Daniëlle Roelands-Fransen en Laura van der Meulen met de titel: ‘Hoe krijg ik mijn onderbouwing Raad van State proof’? Het parkeervraagstuk door de bril van een jurist en een verkeerskundige.’ Het artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Aukje van de Reijt en Danny van Beusekom van Goudappel Coffeng.

    → lees meer
  • 21-04-2016

    ‘Faillissement en milieu. Waartoe is de curator gehouden na faillissement van de onderneming?’

    In de Gemeentestem is een artikel verschenen van Edward Brans en Jorrit van der Weide met als titel: ‘Faillissement en milieu. Waartoe is de curator gehouden na faillissement van de onderneming?’.

    → lees meer
  • 20-04-2016

    Reactie Minister EZ op het rapport ‘Evaluatie Gedragscode draagvlak en participatie wind op land’

    De vaste commissie voor Economische Zaken heeft Minister Henk Kamp van Economische Zaken verzocht om een reactie te geven op het rapport

    → lees meer
  • 19-04-2016

    Rechterswisseling na mondelinge behandeling schadeloosstellingsprocedure in onteigeningen

    [...] Hoge Raad heeft een verduidelijking gegeven van zijn arrest van 31 oktober 2014 inzake rechterswisseling na mondelinge behandeling. Het is volgens de Hoge Raad toegestaan dat een [...]

    → lees meer
  • 18-04-2016

    Preventief of niet preventief, dat is de vraag

    [...] 6 april jl. heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (‘de Afdeling’) uitspraak gewezen over de preventieve last onder dwangsom als bedoeld in artikel 5:7 Awb juncto 5:31d Awb. [...]

    → lees meer
  • 18-04-2016

    Stedelijke ontwikkeling?

    [...] een ontwikkeling als nieuwe stedelijke ontwikkeling moet worden aangemerkt, is van belang: alleen die ontwikkelingen moeten aan de Ladder worden getoetst. Op 6 april jl. heeft de Afdeling weer [...]

    → lees meer
  • 15-04-2016

    Overzichtsartikel geluid van windturbines

    In het Nederlands Tijdschrift voor Energierecht is een artikel verschenen van Robin Aerts en Aart Jan van der Ven met als titel ‘Hoor de wind waait… Juridische aspecten rond het geluid van windturbines! ’.

    → lees meer
  • 15-04-2016

    Alles staat of valt met een goede onderbouwing van een beschikking ernst en spoed

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 13 april jl. uitspraak gewezen over een beroep tegen een beschikking ernst en spoed in de zin van artikel 29 en 37 van de Wet [...]

    → lees meer
  • 14-04-2016

    De Wet VTH is in werking getreden!

    Vandaag is de Wijziging van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving (Wet VTH)) in werking getreden. Daarmee is paragraaf 5.2 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) gewijzigd.

    → lees meer
  • 14-04-2016

    De Wijziging van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving) is in werking getreden!

    Vandaag is de Wijziging van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (verbetering vergunningverlening, toezicht en handhaving (Wet VTH)) in werking getreden. Daarmee is paragraaf 5.2 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) gewijzigd.

    → lees meer
  • 07-04-2016

    Flora, fauna en actueel onderzoek

    [...] rechtbank Midden-Nederland heeft op 31 maart jl. een interessante uitspraak gewezen over de onderzoeksplicht die op het bestuursorgaan rust bij de voorbereiding van een beschikking (artikel 3:2 [...]

    → lees meer
  • 07-04-2016

    Vvgb, wanneer moet je er wat mee?

    [...] Afdeling heeft op 6 april jl. een interessante en voor de praktijk belangrijke uitspraak gedaan over de verklaring van geen bedenkingen (hierna: vvgb) als bedoeld in artikel 2.27 Wabo. Hieruit [...]

    → lees meer
  • 05-04-2016

    Toetsingskader watervergunning: artikel 6.21 Waterwet bevat een limitatieve opsomming van weigeringsgronden

    [...] toetsingskader voor de aanvraag van watervergunningen is een onderwerp dat regelmatig terugkomt in de jurisprudentie. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State hanteert in die [...]

    → lees meer
  • 05-04-2016

    Verhuurder, check het gebruik van je pand!

    [...] verhuurders van panden kan een last onder dwangsom worden opgelegd als het door hen verhuurde in strijd met het bestemmingplan wordt gebruikt, bijvoorbeeld wanneer een pand permanent wordt [...]

    → lees meer
  • 05-04-2016

    Handhaving uitvoering saneringsplan

    [...] Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 30 maart jl. uitspraak gewezen over de handhaving van de uitvoering van een saneringsplan, zoals bedoeld in artikel 39a Wet [...]

    → lees meer
  • 25-03-2016

    Handhaving in het licht van artikel 1 Eerste Protocol EVRM

    [...] 23 maart jl. heeft de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna: Afdeling) uitspraak gedaan over de vraag of de oplegging van een last onder dwangsom tot het staken een gestaakt [...]

    → lees meer
  • 24-03-2016

    Waterwet en relativiteit: doelstellingen Waterwet strekken tot bescherming van groot aantal belangen

    [...] Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft een uitspraak gedaan over de veiligheidsnormen voor regionale waterkeringen op grond van de Waterwet in het licht van het [...]

    → lees meer
  • 23-03-2016

    Privaatrechtelijk verhaal kosten asbestsanering na brand niet succesvol

    [...] langs privaatrechtelijke weg verhalen van kosten van asbestsanering blijkt nog steeds weinig succesvol. Bij vonnis van 9 maart 2016 heeft de Rechtbank Noord-Nederland de vordering van de [...]

    → lees meer
  • 23-03-2016

    Onderzoek naar actualiteit m.e.r.-beoordelingsbesluit

    [...] 17 februari jl. heeft de rechtbank Zeeland-West-Brabant geoordeeld dat de huidige aanvraag voor een omgevingsvergunning ten behoeve van het uitbreiden van een varkenshouderij te zeer afwijkt van [...]

    → lees meer
  • 23-03-2016

    Wetsvoorstel Tijdig realiseren doelstellingen Energieakkoord aanvaard

    De Eerste Kamer heeft op 22 maart 2016 het wetsvoorstel Tijdig realiseren doelstellingen Energieakkoord aanvaard. Dit wetsvoorstel regelt een aantal onderdelen uit het wetsvoorstel Elektriciteits- en gaswet (ook wel bekend als de Wet Stroom) dat op 22 december 2015 door de eerste Kamer werd verworpen.

    → lees meer
  • 24-02-2016

    De derde-belanghebbende in het onteigeningsrecht

    In Land- en Tuinbouwbulletin heeft Monique Rus een artikel geschreven over de derde-belanghebbende in het onteigeningsrecht.

    → lees meer
  • 19-08-2015

    Let op! – Tijdelijke Regeling energie-efficiëntie

    Op 10 juli 2015 is een Tijdelijke (ministeriële) Regeling in werking getreden, die voorziet in de implementatie van de artikelen 8 en 14 van de Richtlijn 2012/27/EU betreffende energie-efficiëntie. Hiermee wordt een stap gezet naar het behalen van het Europese streefdoel van 20% energiebesparing op het energieverbruik in 2020. Deze relatief onbekende regeling kan voor bedrijven een grote impact hebben. De Tijdelijke Regeling brengt zelfs verplichtingen met zich mee, die vóór 5 december 2015 uitgevoerd moeten zijn. Aanleiding genoeg om in dit blogbericht stil te staan bij de werking van deze

    → lees meer
Auteurs

Pels Rijcken behoort tot de top van advocaten- en notarissenkantoren in Nederland. Met ruim 300 betrokken advocaten, notarissen en professionals lossen zij al meer dan 45 jaar grote actuele vraagstukken op die niet alleen juridisch ingewikkeld zijn, maar ook complex vanwege hun maatschappelijke impact. Met de landsadvocaat in huis behoort de Nederlandse Staat tot hun cliënten, net als tal van provincies, gemeenten, toezichthouders en grote (inter)nationale ondernemingen. Het omgaan met politieke gevoeligheden en verschillende belangen zit hen daarom in de genen. De sectie Ruimte & Milieu bestaat uit een team van 20 advocaten die gespecialiseerd zijn in het Omgevingsrecht. Zij zijn dagelijks bezig met de juridische consequenties van keuzes in het ruimtegebruik. Daarbij staan ze naast de cliënt om samen met hen tot de beste oplossing te komen.

Contactgegevens

Meer van deze partner

Dossiers Flora en fauna, Parkeren en Windenergie

Pels Rijcken houdt voor u de dossiers Flora en Fauna, Parkeren en Windenergie volledig up-to-date. Experts op de betreffende gebieden vullen de dossiers iedere maand aan met nieuwe content, zodat u alle handvatten heeft om met het onderwerp aan de slag te gaan.

→ Lees meer